Search results

  list   grid

2,905 items

  • Edict ter zake van het indienen van verzoekschriften bij de koning
    Aan de koning gerichte verzoekschriften zullen niet in behandeling worden genomen, tenzij zij door een als zodanig beëedigd advocaat zijn ondertekend. De ondertekenende advocaat wordt voor de inhoud van het request verantwoordelijk gehouden. Indien er sprake is van onwaarheden, dan riskeert hij zware straffen.
  • Edict ter zake van het lossen van vreugdeschoten
    In navolging van het reeds in 1719 voor de Keur-Mark afgekondigde verbod, wordt krachtens speciaal koninklijk bevel ook in het Pruisisch Overkwartier een verbod ingesteld om op Heilige Dagen, bij huwelijken, doopfeesten, kermissen, processies en dergelijke tegen de avond met geweren vreugdeschoten te lossen, wegens de ongelukken en schade die daarvan vaak het geval zijn. Overtreding van het verbod wordt gestraft met een fiscale boete van tien rijksdaalders; insolvente overtreders riskeren gedurende zes maanden in een naburige vesting in de kar gezet te worden.
  • Edict ter zake van het misbruik van het recht van vrije voorspan
    Frederik Willem verbiedt al degenen die niet over een vrije voorspanpas of een ordonnanspas beschikken gratis paarden te gebruiken. Zij dienen zich tegen normale tarieven gebruik te maken van postpaarden die bij posthuizen en poststattions beschikbaar zijn. Overtreding van het edict wordt gestraft met een boete van tien rijksdaalders, in het geval van militairen via de General-Kasse te verrekenenen met hun soldij en in het geval van civiele ambtenaren in te houden op hun bezoldiging. De boete komt ten dele ten goede aan de Poenalien-Casse, en deels aan de onderdanen. Regeringspresidenten of voorzitters van provinciale Krieges- und Domänenkammern riskeren een boete van 100 dukaten, indien zij onrechtmatig een voorspanpas verstrekken.
  • Edict ter zake van het moedwillig indienen van ontoelaatbare verzoekschriften
    Frederik Willem I hernieuwt het verbod op het moedwillig indienen van ontoelaatbare verzoekschriften. Hieronder worden verstaan verzoekschriften waarin door het opzettelijk geven van een onjuiste voorstelling van zake wordt gepoogd processen die reeds "mit Urtheil und recht" zijn afgedaan te heropenen. Supplicanten die dergelijke verzoekschriften indienen, misbruik maken van stempel papier, of van het armenrecht, zullen onder huisvoogdij worden gesteld en met de Spaanse Mantel worden gestraft.
  • Edict ter zake van het ongeoorloofd indienen van memories door advocaten en procureurs
    De Cabinets-ordre (? 1739-11-15) ten vervolge wordt bepaald, dat advocaten, procureurs en concipiënten, die in rechtszaken of genadezaken bij voorbaat kansloze memorialen bij de koning indienen, zonder pardon als een hond zullen worden opgehangen.De verordening zal binnen een week na publikatie in werking te treden. De verordening dient elke drie maanden voor de kerkdeuren te worden afgelezen.
  • Edict ter zake van het onnutte afvuren van geweren in Gelre, Kleef, Meurs en Mark
    Het afvuren van geweren ter gelegenheid van feestdagen, zoals kerstmis, nieuwjaar, of ter gelegenheid van \nuiloften of doopfeesten wordt verboden wegens de daardoor aangerichte schade en het veroorzaken van \nandgevaar. Het verbod strekt zich ook uit tot soldaten en onderofficieren die ge\nuikmaken van granaten en raketwerpers. Degenen die een geladen vuurwapen binnenshuis bewaren dienen als een goed huisvader zorg te dragen, dat er geen ongelukken mee gebeuren. Indien er sprake is van dodelijke ongevallen met vuurwapens dient het gerechtelijk vonnis ter bevestiging ter bevestiging te worden voorgelegd aan het Justitiedepartement.
  • Edict ter zake van het procederen in bezitsacties
    Zijne Majesteit constateert, dat in het geval van gewelddadige bezitsstoornis de verkorte procedure (summarissimum possessorium) vaak niet correct wordt toegepast. Deze procedure dient te worden toegepast in het geval van gewelddadige bezitsstoornis, wanneer de gespolieerde een mandement van maintenue verzoekt. In dergelijke gevallen dient de rechter de gevraagde mandata de non turbando en de restituendo jure, bij wijze van voorlopige voorziening, te verlenen en een termijn te bepalen om het proces ten petitoire te vervolgen.
  • Edict ter zake van het procederen over speelschulden
    Onder verwijzing naar de Chur-Markische Cammergerichtsordnung, de Magdeburgische Policeyordnung, de Algemeine Justitzordnung van 1714 en het Wisselrecht van 1724 wordt opnieuw vastgesteld, dat speelschulden geen actie geven. Hieruit vloeit voort, dat voor de burgerlijke rechter geen processen over speelschulden aanhangig gemaakt kunnen worden, en dat lopende procedures van rechtswege beëindigd zijn. Het edict geeft aanwijzingen hoe te handelen indien bij wijze van exceptie wordt opgeworpen, dat een ingestelde vordering in werkelijkheid een speelschuld betreft, of indien er sprake is van een gesimuleerde wisselbrief.
  • Edict ter zake van het recht van exue
    In aanvulling op (? 1747-09-01) garandeert de koning bemiddelde immigranten en hun erfgenamen, dat zij indien zij het land weer wensen te verlaten geen "Abzugsgelder" over het door hen ingebrachte vermogen zullen hoeven te betalen.
  • Edict ter zake van het rotten van vlas
    Ten einde verontreiniging van oppervlakte wateren te voorkomen worden voorschriften gegeven met betrekking tot het rotten van vlas. De verordening bevat een diagram voor de aanleg van vlasrotten langs een stroom.
  • Edict ter zake van het strafprocesrecht
    Het edict bevat voorschriften voor een versnelde afhandeling van inquisitoire procedures. Op straffe van boete dient het openbaar ministerie binnen zeer korte tijd het gerechtelijk vooronderzoek tegen de inquisiet te beginnen. Indien er in lichtere strafzaken sprake is van betrapping op heterdaad en een bekennende verdachte moet de verdere procedure binnen veertien dagen worden afgerond. Indien nader onderzoek nodig is, moeten de rechters alles in het werk stellen dit zo spoedig mogelijk af te ronden. In lichte zaken dient de verdachte geen mogelijkheid tot uitvoerig verweer te worden geboden, doch dienen de rechters ambtshalve te onderzoeken hetgeen tot bewijs van diens onschuld zou kunnen bijdragen. Bij ernstige strafzaken dient men de verdachte wel mogelijkheden tot verweer te bieden. Bij overschrijding van gestelde termijnen kunnen verdachte en zijn advocaat worden beboet. Alle onderheren die tot uitoefening van criminele jurisdictie bevoegd zijn, alsmede alle gerechtelijke overheden, dienen maandelijks te berichten over de aanhangige strafzaken. De landsregeringen dienen elke kwartaal een totaalovericht in te dienen bij de staatsraad von Cocceji. Het openbaar ministerie dient vergelijkbare tabellen in te zenden bij de generaal-fiscaal.
  • Edict ter zake van het studeren aan binnenlandse universiteiten
    Zijne majesteit constateert, dat eerdere verordeningen, die ingezetenen verplichting aan inheemse universiteiten te studeren niet voldoende worden nageleefd. Hij bepaalt daarom, dat aldegenen die in openbare dienst carrière willen maken, aan binnenlandse universiteiten dienen te studeren, en daarvan een testimonium moeten kunnen overleggen. De hoogleraren dienen erop toe te zien, dat de geïmmatriculeerde studenten zich als werkelijke studenten gedragen en hun verplichtingen nakomen.
  • Edict ter zake van het studeren aan binnenlandse universiteiten, gymnasia en scholen
    (? 1749-10-14) ten vervolge, wordt opnieuw verordend, dat landskinderen enkel aan inheemse universiteiten, gymnasia en scholen mogen studeren, indien zij althans in aanmerking willen komen voor civiele of geestelijke ambten, of voor functies als kwartiermeester of auditeur. Adellijke personen die dit voorschrift in de wind slaan zullen coform (? 1748-01-16) met confiscatie van hun goederen worden gestraft. Het staats-ministerie, de landsregeringen, justitie-colleges, krieges- und Domänekammern etc. dienen op de naleving van de verordening toe te zien.
  • Edict ter zake van het verbod op de uitvoer van goud en zilver en ter zake van de muntcirculatie
    De verordeningen (? 1729-09-26), (? 1731-10-25), (? 1755-12-20) en (? 1756-03-16) ten vervolge, wordt het verbod van de uitvoer van goud en zilver herhaald. Goud en zilver mag enkel ter omsmelting worden aangeboden aan de Pruisische munthuizen, of hun leveranciers en commiezen. Indien een christelijke koopman zich aan uitvoer van edele metalen schuldig maakt wordt hij gestraft met verlies van het edel metaal en een boete van het dubbele van de waarde. Indien het een joodse koopman betreft verliest hij daarenboven ook zijn beschermbrief.
  • Edict ter zake van het vergiftigen van bijen
    Naar aanleiding van enkele recente vergiftigingen van bijenvolkeren door middel van vergiftigde honing, waarbij vergiftiging van mensen niet was uitgesloten, wordt het vergiftigen van bijenvolkeren strafbaar gesteld met vesting arbeid en straf met de kar; indien er menselijke slachtoffers te betreuren zijn, kunnen lijfstraffen worden opgelegd.
  • Edict ter zake van het verlenen van eerste hulp aan drenkelingen, en slachtoffers van bevriezing, verhanging, verstikking of bedwelming
    Het is verplicht schijndode slachtoffers van verdrinking, bevriezing, verstikking, verhanging of bedwelming onmiddellijk eerste hulp te verlenen, zonder eerst de komst van lokale overheden, chirurgijnen of doctores medici af te wachten. De lokale overheden dienen zorg te dragen voor de bekendmaking van de in bijlage van de verordening opgenomen voorschriften voor het verlenen van eerste hulp. Degenen die kosten maken voor de verlening van eerste hulp hebben recht op vergoeding uit de Krijgskas, ook als de verleende hulp niet tot het verhoopte resultaat heeft geleid. Ingezetenen die nalatig zijn bij het vervullen van deze menslievende taak kunnen worden gestraft met een verblijf in een verbeterhuis, danwel vestingstraf. Indien broederschappen, corporaties, gilden of gemeenten in dezen te kort schieten, zullen zij van hun voorrechten en privileges worden beroofd, terwijl hun leden individueel zullen worden gestraft. Degenen die hulpverleners actief tegenwerken of weigeren hulpgoederen ter beschikking te stellen riskeren lijfstraffen. Indien zij middelen ter beschikking stellen hebben zij recht op een billijke vergoeding.
  • Edict ter zake van het voorrecht van de fiscus ten aanzien van goederen en vermogen van comptabele ambtenaren en domeinenpachters
    (? 1769-08-03) ten vervolge, worden nadere voorschriften gegeven ten aanzien van de preferente vorderingen van de fiscus ten aanzien van goederen en vermogen van comptabele ambtenaren en pachters van de domeinen. Dergelijke regels gelden ook bij faillissementen, indien de overheid geld, grondstoffen of goederen heeft voorgeschoten aan fabrikanten
  • Edict ter zake van immigratie naar (Oost-)Pruisen
    Aangezien er wegens de ontginningen in Oost-Pruisen en Lithauen behoefte bestaat aan ambachtslieden die zich als kolonisten willen vestigen, zijn overijverige ambtenaren dergelijke kolonisten gaan ronselen. Frederik Willem bepaalt dat het ronselen van kolonisten en landverhuizers voortaan strafbaar is. Ten einde vrijwillige immigratie te bevorderen stelt hij de kolonisten een aantal privileges in het vooruitzicht. Deze betreffen gratis vervoer over water en land naar Oost-Pruisen, vrijwaring tegen militaire ronselaars, belastingvrijstelling, verstrekking van gratis bouwmaterialen en zaaigoed, verlening van meesterdiploma's aan ambachtsgezellen, garanties ten aanzien van de afname van producten van textiel- en wolnijverheid. Degenen die zich in Lithauen vestigen wordt gegarandeerd dat zij niet als lijfeigenen kunnen worden beschouwd, maar dat zij dezelfde rechtspositie zullen genieten als de inwoners in de Keur-Mark en andere territoria alwaar geen lijfeigenschap bestaat. Op de vererving van hun tot ontginning gebrachte landerijen zullen de regels van het Keur-Markse boerenerfrecht van toepassing zijn.
  • Edict ter zake van kindermoord
    Vrouwen die buitenechtelijke kinderen opzettelijk of door verwaarlozing om het leven \nengen, al dan niet na verheimelijking van hun zwangerschap of de geboorte van het kind, dienen als kindermoordenaars met het zwaard te worden gestraft. Dit geldt ook indien de dood het gevolg is van een handeling of nalaten, waarvan een verstandig mens redelijker wijs kon voorzien, dat deze de dood van het kind ten gevolge zou kunnen hebben. Ongehuwde vrouwen mogen hun zwangerschap niet verzwijgen, maar dienen dit tijdig voor de bevalling te melden aan een vrouw, die zelf reeds kinderen heeft gebaard en die haar bij de bevalling behulpzaam kan zijn. Indien het kind onder omstandigheden toch dood ter wereld komt, dient daarvan onverwijld aangifte te worden gedaan. Indien de ongehuwde vrouw deze verplichting niet nakomt kan zij tot een langdurig verblijf in een tuchthuis worden veroordeeld, ook al blijft haar kind in leven. Patroons zijn aansprakelijk in geval van buitenechtelijke zwangerschappen van hun vrouwelijke dienstpersoneel. De straffen wegens hoererij worden afgeschaft, ten einde het grotere euvel van kindermoord te voorkomen.
  • Edict ter zake van meerderjarigheid van adellijke personen
    In afwijking van de meerderjarigheidstermijn van het gemene recht, bepaalt de koning dat jongelieden van adellijke huize na voltooiing van hun twintigste levensjaar als meerderjarig moeten worden beschouwd. De nieuwe meerderjarigheidstermijn geldt in alle Pruisische landen, zonder enige exceptie.
  • Edict ter zake van messentrekkerij in Pruissich Opper-Gelre
    Hoewel in de Gelderse Land- en Stadrechten (GLS) reeds straffen zijn gesteld op vechten en messentrekkerij, is het aantal incidenten de laatste tijd sterk toegenomen. Om hieraan paal en perk te stellen verzwaart de koning de straffen, op deze delicten gesteld. Naast boete, gevangenis op water en brood en vestingstraf behoort ook - bij dodelijke afloop, ter dood verooreling tot de mogelijkheden.
  • Edict ter zake van morganatische huwelijken
    Het uit de Magdenburgische Policeyordnung van 1699 stammende verbod ter bestrijding van het euvel van standsongelijke huwelijken van adellijke en niet adellijke personen, wordt uitgebreid naar alle Pruisische landen. Predikanten die aan dergelijke huwelijken hun medewerking verlenen worden gestraft met ontzetting uit hun ambt. Een edelman die met een vrouw, die voordien in openbare schande geleefd heeft, in het huwelijk wil treden wordt gestraft met verlies van adeldom en lenen. Deze vervallen op de naastvolgende erfgenaam van onbesproken naam en faam. Indien zijn resterende allodiale goederen onvoldoende zijn om in zijn levensonderhoud te voorzien, behoudt hij slechts recht op minimale alimentatie ten laste van zijn voormalige leengoederen, waarvan de hoogte door de rechter bepaald zal worden. Kinderen uit morganatische huwelijken kunnen geen aanspraak maken op adellijke titels en blazoenen. Ongelijke huwelijken tussen verarmde adel en welgestelde burgers zijn echter niet altijd verboden. Indien hierdoor de mogelijkheid van een adellijke levenswijze wordt hersteld, en hierover te voren consensus is bereikt met de adellijke aanverwanten. Indien deze met een dergelijk huwelijk niet instemmen, kan toestemming worden verzocht door tussenkomst van de landsregeringen en justitiecolleges.
  • Edict ter zake van postbezorging door particulieren
    Zijne Majesteit verbiedt onder verwijzing naar (? 1719-07-06) in het Pruisisch Overkwartier woonachtige voerlieden, koetsiers, karrenvoerders, bodes, boeren en ingezetenen, om op de postroutes van Geldern naar Wesel, Xanten of Venlo, gesloten brieven of pakketten te vervoeren. Zij dienen dit over te laten aan de reguliere rijdende post. De overtreder riskeert een boete van 20 rijksdaalders voor de eerste overtreding en bij herhaling het dubbele. Insolvente overtreders riskeren vier weken gevangenis op water en brood; recidivisten krijgen drie maanden vestingarbeid. Bij een derde overtreding verbeurt men paarden, wagens en karren. Slechts in uiterste noodzaak mag van het verbod worden afgeweken.
  • Edict ter zake van rovers, vagebonden en bedelaars
    Bedelen en het vragen van aalmoezen is in Pruisisch Opper-Gelre verboden. Een uitzondering wordt gemaakt voor ingezetenen, voorzien van een attest van het gericht van zijn woonplaats, waaruit blijkt dat iemand niet in staat is zelf in zijn onderhoud te voorzien. Eerste overtreding van het verbod wordt gestraft met openbare geseling. Bij recidive wordt de straf verzwaard met een \nandmerk, of in geval van een derde overtreding levenslange gevangenis op water en \nood. Indien zij zich daarnaast nog schuldig hebben gemaakt aan diefstal, dan riskeren zij de doodstraf. Het is ingezetenen van het Overkwartier verboden bedelaars of vagebonden onderdak te geven. Zij zijn verplicht aangifte te doen van de aanwezigheid van dergelijk gespuis. Vrees voor \nandschatting ontslaat hen niet van aangifteplicht. Op aanhouding van bedelaars en vagebonden wordt een premie gesteld van 10 gulden ten laste van de middelen gereserveerd voor het voltrekken van criminele executies. Indien bedelaars en vagebonden gewapend blijken te zijn, mogen zij met vuurwapens worden neergeschoten, zonder dat de schutter zich daarvoor in justitie zal hebben te verantwoorden. Rechterlijke officieren der steden en ten plattelande dienen regelmatig afgelegen huizen te visiteren op de aanwezigheid van bedelaars en vagebonden. Ten einde de effectiviteit van de verordening te vergroten wordt aan de jurisdictieheren in het Overkwartier geldelijke ondersteuning toegezegd bij de bestrijding van bedelaars en vagebonden. Voor geseling bedraagt de bijdrage 25 gulden, voor geseling met \nandmerk 50 gulden, voor capitale justitie zonder tortuur 100 gulden, indien met tortuur 150 gulden. Deze vergoedingen komen ten laste van de generale middelen. Bovenmatige declaraties resulteren echter in een boete van het viervoud. Vreemdelingen die zich in Pruisisch Opper-Gelre willen vestigen, dienen te beschikken over een verklaring van goed gedrag. Zij dienen tevens 350 gulden borg te storten. Deze maatregel dient niet met terugwerkende kracht te worden toegepast. De lokale overheden dienen daarom een lijst in te dienen van vreemdelingen die zich de afgelopen jaren in hun district hebben gevestigd en overigens van onbesproken gedrag zijn.